QUYỀN YÊU CẦU PHẢN TỐ CỦA BỊ ĐƠN

Quyền yêu cầu phản tố của bị đơn trong cấp xét xử sơ thẩm theo quy định của bộ luật tố tụng dân sự năm 2015

1.Khái niệm phản tố

Điều 200 BLTTDS 2015 quy định: “..bị đơn có quyền yêu cầu phản tố đối với nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập.”

Tuy nhiên, Điều 72 BLTTDS năm 2015, phản tố là việc bị đơn “đưa ra yêu cầu phản tố đối với nguyên đơn, nếu có liên quan đến yêu cầu của nguyên đơn hoặc đề nghị đối trừ với nghĩa vụ của nguyên đơn.”

Như vậy phản tố chỉ là việc bị đơn kiện ngược lại nguyên đơn hay bao gồm cả việc bị đơn kiện ngược lại người có quyền lợi, nghĩa vụ liên qua có yêu cầu độc lập?

Ở đây xác định, phản tố không chỉ là việc bị đơn kiện ngược lại nguyên đơn mà còn bao gồm bị đơn kiện ngược lại người có quyền, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu đọc lập.

Theo khoản 2 Điều 12 Nghị quyết 05/2012/NQ-HĐTP : “Chỉ coi là ý kiến của bị đơn mà không phải là yêu cầu phản tố của bị đơn đối với nguyên đơn, đối với người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập nếu bị đơn có yêu cầu cùng với yêu cầu của nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập (như yêu cầu Toà án không chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập hoặc chỉ chấp nhận một phần yêu cầu của nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập).” 

Nếu bị đơn kiện ngược lại nguyên đơn về một yêu cầu khác với yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn thì đương nhiên đó là yêu cầu phản tố.

2.Nội dung phản tố

Theo Điều 200 BLTTDS năm 2015, yêu cầu phản tố của bị đơn đối với nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập được chấp nhận khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:

(i)Yêu cầu phản tố để bù trừ nghĩa vụ với yêu cầu của nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập. Đây là trường hợp bị đơn có nghĩa vụ đối với nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập và nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập cũng có nghĩa vụ đối với bị đơn.

(i) Yêu cầu phản tố được chấp nhận dẫn đến loại trừ việc chấp nhận một phần hoặc toàn bộ yêu cầu của nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập. Đây là trường hợp cùng một đối tượng tranh chấp nhưng nguyên đơn và bị đơn hoặc người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đưa ra hai yêu cầu đối lập nhau và nếu yêu cầu kiện ngược lại của bị đơn mà được chấp nhận dẫn đến loại trừ việc chấp nhận một phần hoặc toàn bộ yêu cầu của nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập.

(iii) Giữa yêu cầu phản tố và yêu cầu của nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập có sự liên quan với nhau và nếu được giải quyết trong cùng một vụ án thì làm cho việc giải quyết vụ án được chính xác và nhanh hơn.

3.Thủ tục và thời điểm yêu cầu phản tố

Điều 202 BLTTDS 2015 quy định “Thủ tục yêu cầu phản tố hoặc yêu cầu độc lập được thực hiện theo quy định của Bộ luật này về thủ tục khởi kiện của nguyên đơn.”

Khoản 3 Điều 200 BLTTDS 2015 quy định: “Bị đơn có quyền đưa ra yêu cầu phản tố trước thời điểm mở phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải.”

Tuy nhiên BLTTDS lại không quy định số lần mở phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải. Để đảm bảo quyền lợi thì bị đơn nên đưa ra yêu cầu phản tố trước thời điểm mở phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải lần đầu tiên. Cũng có một số toàn án tiến hành thủ tục tiếp cận, công khai chứng cứ trước thời điểm diễn ra phiên hòa giải cuối cùng. Khi đó bị đơn có quyền đưa ra yêu cầu phản tố trước thời điểm kết thúc phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải lần cuối.

 Liên hệ: 0929 965 222
 668 Lê Lợi – Hoàng Văn Thụ – TPBG
FB: Luật sư Bắc Giang – Luật Minh Huy

Xem thêm: THỦ TỤC NHẬN VÀ XỬ LÝ ĐƠN KHỞI KIỆN